Suriye'de SDG ile entegrasyon müzakereleri sonuçsuz kalınca Şam yönetimi 16 Ocak'ta başlattığı askeri harekâtla 44 saat içinde Deyr Hafir, Meskene, Rakka, Deyrizor ve stratejik barajları ele geçirerek beş büyük zafer elde etti. Operasyonla Türkiye sınırının kontrolü, El Ömer ve Koniko petrol sahaları, Tişrin-Tabka-Baas barajları Suriye ordusunun eline geçerken, terör koridoru ve İsrail'in "Davut Koridoru" planları çöktü. ABD Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack'ın arabuluculuğuyla 18 Ocak'ta 14 maddelik ateşkes ve entegrasyon anlaşması imzalandı, SDG'nin yıllık 3 milyar dolarlık petrol gelirleri Şam'a geçti.
Suriye'de ülke bütünlüğünü sağlama sürecini engelleyen SDG ile müzakereler sonuç vermeyince Şam yönetimi askeri operasyona başladı.
Suriye ordusu 16 Ocak'ta yerel saatle 22.00 sıralarında Fırat Nehri'nin batısındaki Deyr Hafir ve Meskene'ye operasyon başlattığını duyurdu.
İki gün süren harekâtta Rakka ve Deyrizor kontrol altına alınarak 44 saatte beş stratejik zafer kazanıldı.
2024 Aralık ayında Beşar Esad rejiminin devrilmesinin ardından Şam yönetiminin en önemli meselesi, ülkenin üçte birini kontrol eden SDG ile anlaşmaya varmaktı.
10 Mart 2025'te imzalanan ilk mutabakat anlaşması muğlak maddeler içeriyordu.
Suriye ordusunun son zaferiyle 18 Ocak akşamı imzalanan 14 maddelik yeni anlaşma, federalizmden uzak merkezi bir yönetimi öngörüyor ve savaş döneminin bittiğini müjdeliyor.
911 kilometrelik Suriye-Türkiye sınırının kontrolü, yapılan anlaşmayla Şam yönetimine devredildi.
2019'daki Soçi mutabakatı çerçevesinde SDG güçlerinin sınırdan çekilmesi öngörülmüş ancak fiili kontrol devam etmişti.
Yeni anlaşmayla SDG kontrolündeki yüzlerce kilometrelik Türkiye sınırında artık yalnızca Suriye ordusu konuşlanacak.
Ankara, entegrasyon sonrası SDG mensuplarının sınır bölgelerinde görev almasından duyduğu endişeyi dile getirmişti.
Türkiye'nin Suriye'nin kuzeyinde en öncelikli meselesi, PKK bağlantılı bir örgütün devlet kurmasını engellemekti.
Fırat Kalkanı, Zeytin Dalı, Barış Pınarı ve Bahar Kalkanı harekâtlarıyla terör koridoru engellenmişti.
Suriye ordusunun son harekâtıyla bu ihtimal tamamen ortadan kalktı. İsrail'in "azınlıklar ittifakı" stratejisiyle oluşturduğu "Davut Koridoru" planı da çöpe gitti.
Tel Aviv'in güneydeki Dürzi gruplarla kuzeydeki SDG bölgesini birleştirme projesi, SDG'nin etkisiz hale gelmesiyle kâğıt üzerinde kaldı.
SDG, Suriye topraklarının üçte birini işgal ederken enerji kaynakları ve tarım arazilerinin yanında su kaynaklarına da el koymuştu.
Halep'teki Tişrin, Rakka'daki Tabka ve Baas barajları örgütün kontrolündeydi.
Halep'teki çatışmalar sırasında Fırat Nehri'nden gelen suyu kesen örgüt, bunu tehdit aracı olarak kullanıyordu.
Suriye ordusu anlaşmanın ardından Menbiç yakınlarındaki Tişrin Barajı'nda da kontrolü sağladı.
Baraj, Fırat Nehri'nin su akışını kontrol ettiği için milyonlarca kişi açısından sulama, içme suyu ve tarım için hayati öneme sahip.
SDG'yi iç savaş boyunca ayakta tutan petrol gelirleri, son operasyonlarla Şam yönetiminin eline geçti.
Suriye ordusunun Deyrizor'u özgürleştirmesiyle ülkenin en büyük petrol sahası olan El Ömer ve Koniko doğalgaz tesislerinde kontrol sağlandı.
Gelirinin yüzde 70'inden fazlasını bu bölgeden elde eden örgüt için bu gelişme sonun başlangıcı oldu.
Günde 80 bin varil üretim kapasiteli El Ömer sahasındaki toplam rezerv 760 milyon varil olarak değerlendiriliyor.
Sadece El Ömer ve Tanak sahasından elde edilecek gelirin yılda 3 milyar doları aşması bekleniyor.
ABD Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack'ın yoğun diplomasi trafiği, Suriye'deki dengelerin SDG aleyhine dönmesinde etkili oldu.
Barrack, 15 Aralık'ta İsrail'de Netanyahu, 10 Ocak'ta Şam'da Ahmed Şara, 14 Ocak'ta Ankara'da Türk yetkililer ve 17 Ocak'ta Erbil'de Mazlum Abdi ile Mesut Barzani ile görüştü.
Bu görüşmeler sırasında SDG Halep'ten çekilmek zorunda kaldı ve Şara Kürt açılımı kararnamesini yayınladı.
18 Ocak'ta Barrack, ateşkes anlaşmasına varan tarafları tebrik ederek anlaşmanın "birleşik bir Suriye için diyalog yolunu açtığını" söyledi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Ahmed Şara ile yaptığı telefon görüşmesinde "Suriye topraklarının terörden tamamen arındırılmasının hem Suriye hem bölgenin tamamı için gerekli olduğunu" ifade etti.
Suriye ve İsrail arasında yeniden başlayan güvenlik anlaşması müzakerelerinde kritik gelişme yaşandığı iddia edildi.
İsrail basınına göre müzakereler, İsrail'in Golan Tepeleri'nde inşa ettiği dokuz karakol ve stratejik Hermon Dağı'ndan çekilmesi karşılığında güvenlik garantileri almasına odaklanmış durumda.
Tarafların İsrail ordusunun Suriye'ye saldırılarının kısıtlanması konusunda prensipte anlaştığı öne sürülüyor.
ABD ile İsrail'in İran'a başlattığı operasyonların 25. gününde savaş tüm şiddetiyle sürüyor. Trump'ın İran ile görüşme yapıldığını açıklaması ve enerji tesislerine yönelik saldırıları beş gün ertelemesi barış umudu yaratsa da Tahran bunu yalanladı ve saldırılara devam etti. ABD, askeri hedeflere yönelik operasyonların süreceğini açıklarken İran, İsrail'e yeni bir füze dalgası daha fırlattı.
New York'taki LaGuardia Havalimanı'nda Montreal'den gelen CRJ-900 tipi yolcu uçağı, iniş sırasında pist üzerindeki bir itfaiye aracıyla çarpıştı. Kaza sonucunda ölü ve yaralıların bulunduğu bildirilirken havalimanı operasyonları durduruldu ve bölgeye çok sayıda acil durum ekibi sevk edildi. New York İtfaiye Departmanı olayı doğruladı ancak ayrıntı paylaşmadı.
ABD ve İsrail'in saldırılarıyla başlayan İran Savaşı'nın 24. gününde çatışmalar şiddetlenerek devam ediyor. Trump'ın Hürmüz Boğazı için verdiği 48 saatlik ültimatomuna İran, elektrik santrallerine karşılıklı misilleme yapacağını ve deniz mayını döşeyeceğini açıklayarak yanıt verdi. Tel Aviv, Kudüs ve Riyad füze saldırılarının hedefi olurken İsrail de Tahran'daki altyapıyı vuran geniş çaplı saldırı başlattı.
İsrail, İran'ın Arad ve Dimona'ya düzenlediği misilleme saldırılarının ardından Ben Gurion Havalimanı'nda güvenlik kısıtlaması uygulamaya koydu. Ulaştırma Bakanı Regev'in açıklamasına göre saatlik uçuş sayısı ikiden bire düşürülürken yolcu kapasitesi de 120'den 50'ye indirildi. Yetkililer, güvenlik durumuna göre bu önlemlerin her an değişebileceğini vurguluyor.
ABD Başkanı Trump, İran'a Hürmüz Boğazı'nı 48 saat içinde tamamen açması için ültimatom verdi; aksi halde İran'ın enerji santrallerini vuracağını açıkladı. İran Devrim Muhafızları ise enerji altyapısının hedef alınması durumunda boğazı tamamen kapatacaklarını ve Körfez'deki ABD bağlantılı tesisleri vuracaklarını duyurdu. İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, Trump'ın tehditlerini "çaresizlik göstergesi" olarak nitelendirdi.
Batı Şeria'da gece yarısı yüzlerce İsrailli yerleşimci aynı anda harekete geçerek 15'ten fazla Filistin köy ve kasabasını ateşe verdi; aileler alevler arasında mahsur kalırken yaşlı siviller demir sopalarla dövüldü. İsrail güvenlik birimlerinin saatlerce süren saldırılara müdahale etmemesi, olayların devlet destekli olduğu iddialarını güçlendirdi. En az 9 kişi hastaneye kaldırılırken Filistinliler acil uluslararası müdahale çağrısında bulunuyor.
İran Savaşı'nın 23. gününde İran, enerji altyapısının hedef alınması halinde Hürmüz Boğazı'nı tamamen kapatacağını ve bölgedeki ABD ortaklı tüm tesisleri vuracağını açıklarken ABD de Hark Adası'nın işgali dahil tüm seçeneklerin masada olduğunu duyurdu. Tahran'da patlamalar yaşanırken İran, Natanz'a yapılan saldırıya misilleme olarak İsrail'in Arad kentini füzelerle vurdu ve en az 88 kişi yaralandı. Netanyahu Avrupa liderlerini savaşa katılmaya çağırırken İran 23 günde 5 bini aşkın füze ve İHA kullandığını açıkladı.
ABD, İran'a yönelik saldırıların ilk 20 gününde 25 milyar dolardan fazla harcadı; Pentagon'un Kongre'ye 200 milyar dolarlık ek bütçe talebinde bulunmayı planladığı öne sürülüyor. Bu rakamın, dünya genelindeki aşırı yoksulluğu 15-20 yıl boyunca ortadan kaldırmaya ya da Gazze'yi 4 kez yeniden inşa etmeye yeteceği hesaplanıyor. Öte yandan Katar'daki LNG tesislerindeki hasar küresel enerji arzını vururken bölge ülkeleri de her gün milyarlarca dolarlık ekonomik kayba uğruyor.
ABD ve İsrail'in saldırılarıyla başlayan İran Savaşı 22. gününde tırmanmaya devam ediyor; İran, Natanz'a yapılan saldırıya karşılık olarak İsrail'in Dimona Nükleer Santrali'nin bulunduğu kenti 6 dalga füzeyle vurdu ve 39 kişi yaralandı. Çatışmalar Irak, Lübnan ve Körfez ülkelerindeki üslere kadar yayılırken Trump ateşkes istemediğini açıkladı ve İsrail önümüzdeki hafta saldırıları daha da yoğunlaştıracağını duyurdu. Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalması petrol fiyatlarını yüzde 50 artırırken ABD, artan enerji maliyetlerini frenlemek için İran petrolüne yönelik yaptırımları 30 günlüğüne askıya aldı.
Putin, Nevruz Bayramı dolayısıyla birçok ülke liderine tebrik mesajı gönderdi. Bu mesajlar arasında öne çıkan İran'a yönelik ifadelerinde Putin, Moskova'nın Tahran'ın sadık dostu ve güvenilir ortağı olmayı sürdürdüğünü açıkça vurguladı. İran'ın yaşadığı saldırıları "zorlu sınav" olarak nitelendiren Putin, bu süreçte İran halkına destek mesajı verdi.
Tokyo ve çevresinde yaşayan binlerce Müslüman, Ramazan Bayramı namazı için Tokyo Camii'nde bir araya geldi; yoğun katılım nedeniyle namaz 5 kez ardı ardına 4 farklı imam tarafından kıldırıldı. Türkiye, Endonezya ve ABD başta olmak üzere dünyanın pek çok ülkesinden Müslüman, bu buluşmada bir arada ibadet etmenin mutluluğunu yaşadı.
Reuters'ın üst düzey bir İranlı kaynağa dayandırdığı habere göre İran'ın yeni lideri Mücteba Hamaney, iki arabulucu ülke aracılığıyla iletilen gerilimi azaltma ve barış tekliflerini reddetti. Hamaney, ABD ve İsrail'in yenilgiye uğraması ve İran'a savaş tazminatı ödenmesi gerektiğini savunarak müzakere kapısını kapattı.
Trump, derin bir ekonomik ve enerji krizine sürüklenen Küba'yı "alma onurunun" kendisine ait olacağını açıkladı. ABD'nin petrol sevkiyatlarını keserek adayı baskı altına aldığı bu süreçte Washington, müzakerelerde Küba liderinin görevden ayrılmasını da gündeme taşıdı. Küba ise iç işlerine müdahaleyi kabul etmeyeceğini net biçimde ortaya koydu.
İran Dışişleri Bakanı Arakçi, Tahran'ın ABD ile doğrudan temas halinde olduğuna dair haberlerin gerçeği yansıtmadığını açıkladı. Trump'ın Orta Doğu Temsilcisi Witkoff ile son iletişimin ABD-İsrail saldırılarından önce yaşandığını belirten Arakçi, bu tür iddiaların kamuoyunu ve petrol piyasasını yanıltmaya yönelik olduğunu vurguladı.
ABD Başkanı Trump, İran'ın nükleer tesislerine yönelik gerçekleştirilen saldırıların üçüncü dünya savaşını engellediğini savundu. Savaşın yakında biteceğini belirten Trump, İran'ın donanma, hava kuvvetleri ve liderlik yapısının büyük ölçüde tasfiye edildiğini açıkladı. Ayrıca müttefiklerin operasyona destek vermemesinden duyduğu hayal kırıklığını dile getirerek İngiltere başta olmak üzere pek çok ülkeyi eleştirdi.
Trump, İran'ın USS Abraham Lincoln uçak gemisine saldırdığı ve gemiyi etkisiz hale getirdiği iddialarını kesinlikle reddederek paylaşılan görüntülerin sahte olduğunu söyledi. İran rejiminin 32 bin protestocuyu öldürdüğünü ve rejim destekçisi gösterilerin yapay zeka ile üretildiğini öne süren Trump, savaşın sonuçlandırılması konusunda inisiyatifin ABD'de olduğunu ancak anlaşma yapıp yapmama konusunda henüz karar vermediğini belirtti.
ABD ve İsrail'in İran'a saldırısıyla başlayan savaş 17. gününe girerken Trump, savaşın çok uzun sürmeyeceğini belirtti ve İran'ın hava kuvvetleri ile donanmasının büyük ölçüde tasfiye edildiğini açıkladı. İsrail, Lübnan'a kara harekâtı başlatırken İran da Tel Aviv dahil İsrail'in merkez ve güneyine iki aşamalı füze saldırısı düzenledi. Savaşın bilançosu ağırlaşmaya devam ediyor; yalnızca Tahran'da 503 kişi hayatını kaybetti, BAE'deki liman ve yakıt tesisleri de İran saldırılarından nasibini aldı.
İsrail ordusu, Lübnan'ın güneyinde Hizbullah mevzilerine karşı "sınırlı ve hedefli" bir kara operasyonu başlattığını duyurdu. İsrail tankları Yarun ve Maron er-Ras beldelerinde Lübnan topraklarına girerken, Adisa-Tayba hattında çatışmalar sürdü. 2 Mart'tan bu yana devam eden İsrail saldırılarında can kaybı 886'ya, yaralı sayısı ise 2 bin 141'e ulaştı.
ABD Başkanı Trump, Hürmüz Boğazı'nın güvenliğini sağlamak için Japonya ve Güney Kore dahil birçok ülkeden bölgeye savaş gemisi göndermesini istedi. Her iki ülke de talebi "dikkatle değerlendireceklerini" açıklarken Japonya, gemi göndermenin "aşılması son derece zor bir eşik" olduğunu vurguladı. Hürmüz Boğazı'ndaki gerilim, İran Savaşı'nın küresel boyutunu ve Asya'nın bu krizle ilişkisini giderek daha kritik bir noktaya taşıyor.
İsrail'in önde gelen gazetesi Haaretz, ordunun İran'a karşı nükleer silah kullanma ihtimalini değerlendirdiğini öne sürdü. İsrail'in hava savunma stoklarındaki daralmanın ardından "stratejik caydırıcılık" adıyla en uç askeri seçeneklerin kapalı kapılar ardında tartışıldığı iddia edildi. Uzmanlar bu gelişmeyi, savaşın küresel bir felaket riskine doğru evrildiğinin en ciddi işareti olarak değerlendiriyor.
Yorumlar 0
Habere düşünceni bırak, yanıtlarla sohbeti devam ettir.
Yorum yapabilmek ve yanıt verebilmek için giriş yapın.